Tại sao rượu vang luôn được đựng trong chai thuỷ tinh?

tai-sao-chai-thuy-tinh-duoc-lua-chon-de-dung-ruou-vang (17)

Chai thủy tinh được đánh giá là vật chứa hoàn hảo nhất trong lịch sử của rượu vang. Khi đựng trong chai thủy tinh, rượu vang có thể được bảo quản trong nhiều năm mà không bị ảnh hưởng tới chất lượng cũng như dễ dàng vận chuyển và lưu trữ. Hôm nay hãy cùng Chalo Glass tìm hiểu thêm những thông tin thú vị xoay quanh chủ đề chai thủy tinh đựng rượu vang này nhé!

 

LỊCH SỬ CỦA VIỆC ĐỰNG RƯỢU VANG

Câu chuyện liên quan đến những chiếc chai thủy tinh đựng rượu vang cũng có lịch sử lâu dài và thú vị không kém gì loại rượu lừng danh này.

Thoạt tiên, rượu vang được chứa đựng trong những chiếc bình, thố làm bằng đất nung. Sau đó đến các loại vật chứa cơ động hơn như bầu, túi rượu bằng da.

tai-sao-chai-thuy-tinh-duoc-lua-chon-de-dung-ruou-vang (17)

tai-sao-chai-thuy-tinh-duoc-lua-chon-de-dung-ruou-vang (17)

Bình đất nung và túi rượu bằng da là loại vật chứa đựng rượu vang đầu tiên

 

Tiếp theo, vì nhu cầu thương mại tăng cao và sự phát minh ra kỹ nghệ thổi thủy tinh nên rượu được chuyển sang đựng ở bình và chai thủy tinh. Điều này giúp thuận tiện cho việc mua bán và chuyên chở rượu số lượng lớn.

Hình dáng chai thủy tinh đựng rượu vang cũng có nhiều thay đổi, từ dáng củ hành (thân rộng và dẹt, cổ cao, còn được gọi là chai Bocksbeutel) đến dạng thọn dài như ngày nay.

tai-sao-chai-thuy-tinh-duoc-lua-chon-de-dung-ruou-vang (17)

Chai Bocksbeutel đựng rượu vang có dáng củ hành

 

Ngài Kenelm Digby – nhà ngoại giao người Anh, được công nhận là người phát minh ra chai rượu vang hiện đại, với đặc điểm là cổ chai được gia cố bằng một vòng tròn thủy tinh, còn gọi là chiếc nhẫn (bague) vào Thế kỷ XVII.

tai-sao-chai-thuy-tinh-duoc-lua-chon-de-dung-ruou-vang (17)

Kenelm Digby – nhà ngoại giao người Anh, người phát minh ra chai rượu vang hiện đại

 

SỰ PHÁT TRIỂN CỦA CHAI ĐỰNG RƯỢU VANG

– Về màu sắc

Dựa vào tài liệu khoa học, các nhà khoa học đã xác định vào khoảng đầu Thế kỷ XVIII – đầu Thế kỷ XX, chai thủy tinh hầu hết chỉ mang màu xanh sẫm, gần đen. Nguyên nhân chủ yếu của màu sắc này là do trình độ kỹ thuật khi đó còn nhiều hạn chế. Ngày nay, màu sắc của chai thủy tinh đã trở nên trong hơn nhờ sự can thiệp của công nghệ hiện đại.

tai-sao-chai-thuy-tinh-duoc-lua-chon-de-dung-ruou-vang (17)

Chai thủy tinh đựng rượu vang hầu hết đều có màu xanh đậm màu

 

– Về trọng lượng

Ngày nay, chai thủy tinh ngày càng nhẹ đi nhờ kỹ thuật ngày càng phát triển. Điều này giúp cho việc vận chuyển trở nên dễ dàng và thuận lợi hơn nhiều so với trước đây.

– Đánh dấu chai

Trước đây, không phải chai rượu vang nào cũng được đánh dấu. Ngày nay, mỗi chai rượu đều mang dấu ấn riêng của nhà sản xuất, đây là yếu tố quan trọng để người dùng lựa chọn chai cần mua.

tai-sao-chai-thuy-tinh-duoc-lua-chon-de-dung-ruou-vang (17)

Sự phát triển của chai đựng rượu vang

 

TẠI SAO THỦY TINH TRỞ THÀNH CHẤT LIỆU TỐI ƯU ĐỂ ĐỰNG RƯỢU VANG HIỆN NAY?

Như đã nói ở trên, vì nhu cầu thương mại tăng cao và sự phát minh ra kỹ nghệ thổi thủy tinh nên rượu vang đã được chuyển từ bình đất sang bình và chai thủy tinh. Điều này giúp thuận tiện cho việc mua bán và chuyên chở rượu số lượng lớn.

Bên cạnh đó, chai thủy tinh còn có khả năng bảo vệ rượu khỏi các tác động từ môi trường bên ngoài như ánh sáng, nhiệt độ, tia UV… Điều này giúp ngăn chặn quá trình oxy hóa, rượu được đảm bảo ở chất lượng tốt nhất.

Chai thủy tinh không mùi, không thấm nước, không thôi nhiễm và có khả năng ngăn cản không khí xâm nhập, trộn lẫn với rượu vang bên trong. Hương vị nguyên bản của rượu từ đó sẽ được giữ nguyên và không bị ảnh hưởng.

Ngoài ra, còn một số lí do khác khiến thủy tinh trở thành chất liệu tối ưu để đựng rượu vang như: chai thủy tinh an toàn cho sức khỏe người dùng, nâng cao giá trị thẩm mỹ của rượu vang hay dễ dàng vệ sinh và tái chế sau khi sử dụng…

tai-sao-chai-thuy-tinh-duoc-lua-chon-de-dung-ruou-vang (17)

Chai thủy tinh còn có khả năng bảo vệ rượu khỏi các tác động từ môi trường bên ngoài

 

CÁC ĐẶC ĐIỂM THÚ VỊ TRÊN THIẾT KẾ CHAI THỦY TINH ĐỰNG RƯỢU VANG

– Hình dáng

Hình dáng chai rượu vang là một yếu tố quan trọng tác động đến quyết định mua hàng của người mua.

Những mẫu chai thủy tinh đựng rượu được thiết kế có hình dáng hợp thời bằng nhiều chi tiết biến tấu khác nhau rồi thêm vào đó những chiếc nhãn thu hút, lôi cuốn.

Chai đựng rượu ở các vùng dọc hai bên sông Rhin (Alsace & Đức) có dạng chai Flute (hình thuôn dài) do liên quan đến nhu cầu thương mại. Việc vận chuyển rượu những vùng này chủ yếu bằng đường thủy trên sông Rhin êm ả nên chai rượu không cần chịu lực va đập như những vùng khác. Vì vậy chai rượu ở vùng này có vỏ mỏng, đáy bằng, vai xuôi và thon dài. Hình dáng thuôn dài còn rất lý tưởng cho việc tối đa hóa hiệu quả sắp xếp trong thùng gỗ.

tai-sao-chai-thuy-tinh-duoc-lua-chon-de-dung-ruou-vang (17)

Chai Flute có hình dáng thuôn dài

 

Ngược lại, chai đựng rượu của những vùng khác lại yêu cầu phải có vỏ dày để chịu được những hành trình vận chuyển khó khăn hơn đến các thị trường tiêu thụ xa xôi bằng đường biển (vùng Bordeaux) hay trên bộ (vùng Burgundy).

tai-sao-chai-thuy-tinh-duoc-lua-chon-de-dung-ruou-vang (17)

Chai đựng rượu vang ở vùng Burgundy có vỏ dày hơn để chịu được những hành trình vận chuyển khó khăn

 

Hình dáng chai Bordeaux với phần cổ cao, vai gấp được cho là để giữ lại cặn của rượu khi rót – một đặc điểm của các loại rượu đậm Tannin, cần nhiều thời gian trưởng thành hơn.

tai-sao-chai-thuy-tinh-duoc-lua-chon-de-dung-ruou-vang (17)

Chai Bordeaux với phần cổ cao, vai gấp để giữ lại cặn của rượu khi rót

 

Trong khi đó, chai vùng Burgundy thì có phần cổ vát xuôi hơn và thân đậm hơn vì không cần thiết phải lắng cặn.

Loại chai truyền thống của vùng Chianti (Italy) thì lại được đặt trong giỏ rơm có quai xách nên chất lượng chai không cần quá tốt hoặc thậm chí là có thiết kế đáy bầu mà không cần đáy phẳng.

tai-sao-chai-thuy-tinh-duoc-lua-chon-de-dung-ruou-vang (17)

Chai Chianti được đặt trong giỏ rơm có quai xách nên chất lượng không cần quá tốt

 

– Đáy chai thủy tinh đựng rượu vang

Phần lõm ở đáy chai đựng rượu vang ban đầu được tạo ra một cách ngẫu nhiên, khi những người thợ thủy tinh thời xưa vì hạn chế kỹ thuật nên chưa thể tạo ra một chai rượu đáy phẳng hoàn toàn. Sau đó, người ta nhận thấy rằng phần đáy lõm có nhiều tác dụng nên vẫn giữ lại, dù hình dáng của chai rượu đã trở nên cao và thon hơn rất nhiều.

tai-sao-chai-thuy-tinh-duoc-lua-chon-de-dung-ruou-vang (17)

Phần đáy lõm của chai thủy tinh cũng có nhiều câu chuyện thú vị

 

Ở thời xưa, những chai có đáy lõm giúp cặn trong rượu được lắng lại và ở nguyên trong chai khi rót. Khi vận chuyển, phần lõm ở đáy chai được cài vào phần đầu của chai khác giúp giữ yên chai trong thùng rượu, không bị xê dịch hay xóc bể trong quá trình vận chuyển.

Sau đó, người ta phát hiện thêm những công dụng mới của phần lõm này như có thể dễ dàng đặt chai đứng thẳng hơn, giúp giảm áp suất trong chai, làm cho phần đáy chai dễ dàng được rửa sạch hơn và giúp người bồi bàn giữ chai chắc hơn và có vẻ sành điệu hơn khi biết cách luồn ngón tay cái để giữ chai khi rót rượu…

tai-sao-chai-thuy-tinh-duoc-lua-chon-de-dung-ruou-vang (17)

Phần đáy lõm ở chai đựng rượu vang có nhiều tác dụng

 

– Nút chai

Nút chai được coi là một biểu hiện của chất lượng rượu.

Rượu vang sau khi lên men lần đầu sẽ được chứa trong thùng gỗ để trưởng thành nhằm đạt được chất lượng tốt nhất. Thùng gỗ cho phép một lượng ít không khí lọt qua và làm cho rượu tiếp tục oxy hóa. Khi rượu được đóng vào chai thủy tinh, nút chai sẽ tiếp tục đảm nhiệm vai trò cung cấp không khí cho rượu nhưng ở một tốc độ chậm hơn rất nhiều.

Đặc tính của nút chai tự nhiên (nút bần) là nhẹ, xốp, co dãn tốt, rất thích hợp để đóng những chai rượu đang tiếp tục trưởng thành. Tuy nhiên, điểm yếu của loại nút này lại nằm ở sản lượng ít, giá cao và chất lượng không đồng đều vì tùy thuộc vào thiên nhiên.

tai-sao-chai-thuy-tinh-duoc-lua-chon-de-dung-ruou-vang (17)

Nút bần nhẹ, xốp và co dãn tốt nhưng giá thành cao

 

Để khắc phục nhược điểm của nút bần, nút nhựa tổng hợp được chế ra với các đặc tính như rẻ, bền, dễ sản xuất đại trà và dễ in ấn nhưng lại mang lại điểm yếu là có thể mang mùi hóa chất, không co dãn và không cho phép không khí lọt vào. Vì vậy nên loại nút này không được các nhà làm rượu lão làng ưa chuộng.

tai-sao-chai-thuy-tinh-duoc-lua-chon-de-dung-ruou-vang (17)

Nút nhựa tổng hợp được chế ra với các đặc tính như rẻ, bền, dễ sản xuất đại trà

 

Một loại nút nữa là nút vặn kim loại. Nút này rất tiện lợi nhưng chỉ dành cho loại rượu không còn khả năng trưởng thành nữa và thường đi với hình ảnh rượu bình dân, chất lượng không cao.

tai-sao-chai-thuy-tinh-duoc-lua-chon-de-dung-ruou-vang (17)

Nút vặn kim loại không quá được ưa chuộng

 

– Màu sắc

Rượu vang cần được bảo vệ khỏi ánh sáng, cụ thể hơn là tia tử ngoại (UV) vì chúng có thể làm thay đổi mùi vị và màu sắc của rượu. Chính vì vậy, phần lớn các loại chai đựng rượu vang đều có màu xanh lá cây hoặc xanh nâu thẫm, giúp bảo vệ rượu tốt hơn.

 

– Dung tích

Lý do tại sao phần lớn các chai rượu vang có dung tích 750ml chứ không phải 1l hay nhỏ hơn 750ml cũng có nhiều điều thú vị xoay quanh.

Đầu tiên phải kể đến là bởi từ thời xa xưa, khi công nghệ thổi thủy tinh được phát minh ra, những người thợ phải thổi thủ công bằng miệng. Trong khi đó, lượng không khí mà phổi con người có thể chứa chỉ cho phép một lượng nhất định. Những người thợ bình thường chỉ thổi được những chai có dung tích khoảng 750ml, còn dung tích lớn hơn đòi hỏi rất nhiều kỹ thuật từ người thợ lành nghề có nhiều năm kinh nghiệm.

tai-sao-chai-thuy-tinh-duoc-lua-chon-de-dung-ruou-vang (17)

Tại sao chai thủy tinh có dung tích là 750ml mà không phải dung tích nào khác?

 

Bên cạnh đó, có tài liệu cho rằng dung tích này có từ thế kỷ XIX. Vào thời điểm đó, Vương quốc Anh là quốc gia mua rượu vang chính của vùng Bordeaux.

Đơn vị đo lường của Anh là “gallon Anh” tương đương với 4,540l. Để không gặp khó khăn trong việc chuyển đổi, các nhà sản xuất rượu vùng Bordeaux đã quyết định sử dụng các thùng 225l, hoặc 50 gallon làm tròn để vận chuyển rượu từ Bordeaux sang Anh.

Định dạng 225l có ưu điểm là tương ứng với 300 chai 750ml. Sau này, khi sử dụng thùng carton để vận chuyển, người ta vẫn đóng thùng carton 6 chai (tương ứng với 1 gallon) hoặc 12 chai (tương ứng với 2 gallon).

Tóm lại: 1 thùng 225l = 50 gallon = 300 chai 750ml.

1 gallon = 4,5 lít = 6 chai 750ml.

 

Một giả thuyết khác được đưa ra đó là 750ml là lượng rượu trung bình mà một người có thể tiêu thụ trong bữa tối, tương đương với 06 ly rượu vang. Đối với đồ uống có cồn, đây là một số lượng lớn. Mặc dù uống rượu vang đem lại nhiều lợi ích có lợi cho sức khỏe, nhưng loại đồ uống này vẫn cần được uống có chừng mực.

750ml đã chính thức trở thành mức dung tích tiêu chuẩn của chai rượu vang kể từ năm 1970, sau sự ra đời của hiệp định Châu Âu và tiếp tục cho đến ngày nay.

tai-sao-chai-thuy-tinh-duoc-lua-chon-de-dung-ruou-vang (17)

Dung tích chai đựng rượu vang tiêu chuẩn theo Hiệp định Châu Âu

 

chai-thuy-tinh-ruou-vang-750ml-2-510x432

Vỏ chai thuỷ tinh rượu vang dáng tròn màu xanh lá – 750ml tại Chalo Glass

 

Kiến thức về rượu vang và những thứ xung quanh nó là vô cùng rộng lớn. Qua nội dung bài viết của Chalo Glass hi vọng bạn đọc đã có thêm những thông tin hữu ích cho mình!

Nếu bạn cần thêm thông tin hay tư vấn cụ thể hơn và các mẫu chai thủy tinh, vui lòng liên hệ theo thông tin bên dưới!

* Showroom: Số 1 Ngõ 31 Kim Mã, Ba Đình, Hà Nội.

* Kho hàng nội thành: Ngõ 32 Đại Từ, Đại Kim, Hoàng Mai, Hà Nội.

Hotline: 0989 228 961

Facebook: m.me/chaloglass

Shopee: https://shope.ee/8zXSa4AArJ

 

Bài viết dựa trên thông tin được tham khảo từ các nguồn:

– Sách “Kể chuyện rượu vang” của tác giả Nguyễn Ngọc Khánh Chi

The Problem With Wine Bottles – The New York Time

– Và một số nguồn khác

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *